Thẻ: IgNobel

  • Vì sao thái hành lại khóc? Phức tạp hơn ta tưởng

    Vì sao thái hành lại khóc? Phức tạp hơn ta tưởng

    Bạn tưởng thái hành khóc là chuyện đơn giản? Một nhóm nhà khoa học Nhật đã nhận giải vì chứng minh: nó phức tạp hơn các nhà khoa học từng nghĩ.

    Trước đây, người ta tin rằng chỉ một enzyme trong hành làm ra chất gây cay mắt. Nhóm của Shinsuke Imai (công ty House Foods) phát hiện ra còn có thêm một enzyme khác — chính enzyme này mới là “thủ phạm” trực tiếp tạo ra khí làm chúng ta rơi nước mắt.

    Phần hay nhất: khi đã hiểu cơ chế, người ta có thể lai tạo ra giống hành “không làm khóc”. Và ở Nhật, loại hành như vậy đã được bán thật.

    Một câu hỏi trong bếp, một giải thưởng quốc tế, và một sản phẩm trên kệ siêu thị. Đó là tinh thần Ig Nobel: cười trước, nghĩ sau, rồi… bán được hàng 😄

    Bạn có sẵn sàng mua hành “không nước mắt” không, hay khóc một chút mới đúng là nấu ăn?

    Xem bài này trên Facebook

  • Vỏ chuối trơn thế nào? Đã có người đo

    Vỏ chuối trơn thế nào? Đã có người đo

    Cảnh giẫm vỏ chuối trượt ngã có trong phim hài từ thời ông bà ta. Nhưng phải đến năm 2014, mới có người đo xem nó trơn thật đến mức nào.

    Giáo sư Kiyoshi Mabuchi và các cộng sự ở Đại học Kitasato đặt vỏ chuối xuống sàn, giẫm lên và đo lực ma sát. Kết quả: giẫm lên vỏ chuối, ma sát giảm đi nhiều lần so với sàn thường. Nguyên nhân: mặt trong vỏ chuối có những túi nhỏ chứa chất nhầy, bị ép vỡ ra thành một lớp gel bôi trơn.

    Nghe thì buồn cười, nhưng giáo sư Mabuchi thật ra nghiên cứu khớp nhân tạo. Khớp xương của chúng ta cũng bôi trơn bằng một cơ chế tương tự. Vỏ chuối là một mô hình thí nghiệm rẻ tiền và vui vẻ.

    Và vâng, tại lễ nhận giải, ông đã biểu diễn… giẫm lên vỏ chuối ngay trên sân khấu 🍌

    Với kỹ sư như mình, đây là bài học về ma sát sâu sắc nhất từng được trao giải. Bạn đã từng trượt vỏ chuối thật chưa?

    Xem bài này trên Facebook

  • Cúi xuống nhìn qua hai chân

    Cúi xuống nhìn qua hai chân

    Bạn đã bao giờ cúi gập người, nhìn thế giới qua khe giữa hai chân chưa? Người Nhật gọi tư thế này là “matanozoki”. Và hai nhà khoa học đã nghiên cứu nó… rất nghiêm túc.

    Giáo sư Atsuki Higashiyama và Kohei Adachi cho tình nguyện viên đứng chổng mông, nhìn ngược qua hai chân, rồi ước lượng kích thước và khoảng cách của các vật phía xa.

    Kết quả: nhìn qua hai chân, mọi thứ trông nhỏ hơn và gần hơn so với khi đứng thẳng bình thường.

    Đây là một câu hỏi thật về cách não xử lý hình ảnh: não dùng cả tư thế cơ thể để “đoán” thế giới, chứ không chỉ dùng mắt.

    Ở Nhật có cả những điểm ngắm cảnh nổi tiếng khuyến khích du khách… cúi xuống nhìn qua chân. Giờ thì bạn biết khoa học đằng sau rồi 😂

    Thử ngay đi, rồi báo mình nghe: có thấy mọi thứ nhỏ lại không? (Làm ở chỗ vắng người nhé.)

    Xem bài này trên Facebook

  • Giải Nobel… nhưng ngược

    Giải Nobel… nhưng ngược

    Có một giải thưởng khoa học mà người đoạt giải được trao… tờ 10 nghìn tỷ đô la Zimbabwe (giá trị thật: gần bằng 0). Đó là Ig Nobel.

    Tên giải chơi chữ với “ignoble” — “không cao quý”. Ra đời năm 1991, Ig Nobel vinh danh những nghiên cứu có tiêu chí rất rõ ràng: đầu tiên làm bạn bật cười, sau đó làm bạn phải suy nghĩ.

    Một vài “quy tắc” đáng yêu của lễ trao giải:

    • Người trao giải là các nhà khoa học — nhiều người từng đoạt Nobel thật.
    • Phát biểu dài quá? Một cô bé nhỏ tuổi sẽ bước lên và nói liên tục: “Làm ơn dừng lại, cháu chán lắm rồi”.
    • Khán giả ném máy bay giấy lên sân khấu. Rất nhiều.

    Và đây là lý do mình, một kỹ sư ở Nhật, phải viết series này: Nhật Bản đã đoạt ít nhất một giải Ig Nobel 19 năm liên tiếp, tính đến năm 2025. Nước nghiêm túc nhất thế giới lại là nước “nghịch” giỏi nhất trong phòng thí nghiệm 😂

    Từ tuần này, mỗi Thứ 6 mình kể một giải. Cười trước, nghĩ sau. Bạn đoán xem người Nhật từng đoạt giải vì nghiên cứu gì? 👇

    Xem bài này trên Facebook